Persbericht : Wet over de minnelijke schikking moet beter

De Hoge Raad voor de Justitie (HRJ) bracht een advies uit over het wetsontwerp om de “verruimde minnelijke schikking” aan te passen. “De wijze waarop de zogenaamde ‘afkoopwet’ er in 2011 is gekomen, heeft het vertrouwen van de burger in justitie geen goed gedaan”, zegt Christian Denoyelle, voorzitter van de VAOC. “Zo is men gekomen tot twee kampen: voor of tegen, terwijl er veel meer nuances zijn. In ons advies leggen we uit dat de minnelijke schikking een goede tool kan zijn om een performant en rechtvaardig strafrechtelijk beleid te voeren. Maar om het vertrouwen van de burger te herwinnen, vragen we het parlement om het wetsontwerp nog te verbeteren.”

Het is een goede zaak dat het openbaar ministerie kan beslissen of iemand die een misdrijf beging voor de rechter moet komen of niet. Strafbemiddeling kan ook een positieve maatschappelijke reactie zijn. Of iemand kan een tweede kans verdienen. Wie al eens een verkeersovertreding beging, beseft dat een minnelijke schikking niet altijd een slechte zaak is: zo vermijd je een proces voor de rechtbank maar je voelt het wel. In de loop der jaren is het systeem telkens uitgebreid zodat een minnelijke schikking ook voor andere soorten misdrijven kon. Door de wetswijzigingen in 2011 kan het bijvoorbeeld ook voor ernstige financiële of fiscale fraude. Maar als er geweld gebruikt is, kan het niet.

Het Grondwettelijk Hof heeft in 2016 geoordeeld dat de rechter een voorstel tot minnelijke schikking van het openbaar ministerie inhoudelijk moet kunnen onderzoeken en controleren. “Het wetsontwerp van de regering gaat in de goede richting. Maar de HRJ wil dat het openbaar ministerie zijn voorstel voor een minnelijke schikking schriftelijk motiveert. De zitting en het vonnis moeten openbaar zijn, wanneer de onafhankelijke rechter de minnelijke schikking beoordeelt.”

De HRJ wijst er op dat de minister van justitie samen met het openbaar ministerie het strafrechtelijk beleid bepaalt. “Het mag alleszins niet zo zijn dat het openbaar ministerie steevast de minnelijke schikking toepast omdat er capaciteitsproblemen zijn bij politie of justitie.”

Tot slot besluit de HRJ : “Als de minnelijke schikking gepast wordt ingezet, en er is controle door een rechter, dan is het best een goed instrument.”

Het volledige advies vindt u hier.