Persbericht: De Hoge Raad voor de Justitie start een bijzonder onderzoek naar de werking van de rechterlijke orde naar aanleiding van de zaak-Fortis

De Hoge Raad voor de Justitie (HRJ) werd grondwettelijk opgericht om bij te dragen tot een betere werking van de rechterlijke orde.

Om die opdracht uit te voeren werden hem verschillende bevoegdheden toegekend :
- hij speelt, onafhankelijk van alle politiek en in alle objectiviteit, een doorslaggevende rol in het benoemingsbeleid voor de magistratuur ;
- hij legt de beleidsverantwoordelijken adviezen voor een betere werking van justitie voor ;
- hij oefent extern toezicht uit op de werking van de rechterlijke orde.

Binnen de HRJ staat de Verenigde advies- en onderzoekscommissie (VAOC) in voor het extern toezicht op de werking van de rechterlijke orde. De commissie beschikt daartoe over verschillende bevoegdheden. Zo kan zij onder meer een bijzonder onderzoek naar de werking van de rechterlijke orde instellen. Zij kan daar ambtshalve toe beslissen. In dat geval staat het onderzoek onder de leiding van een van haarl eden-magistraten.De Verenigde advies- en onderzoekscommissie beschikt voor haar bijzonder onderzoek over de volgende specifieke bevoegdheden. Zij kan zich ter plaatse begeven om alle nodige vaststellingen te doen, maar kan geen huiszoeking verrichten. Zij kan eveneens de gerechtelijke dossiers die afgesloten zijn inkijken. Tot slot kan zij ook leden van de rechterlijke orde horen, bij wijze van inlichting.

Op 23 december 2008 heeft de Verenigde advies- en onderzoekscommissie beslist, met een meerderheid van twee derden van haar leden, om een bijzonder onderzoek in te stellen naar de werking van de rechtscolleges en de parketten die betrokken zijn in de zaak-Fortis.

Het gaat om een specifiek onderzoek, zonder verband met strafrechtelijke of tuchtrechtelijke onderzoeken die eventueel in het kader van de zaak-Fortis werden geopend. De VAOC kan immers geen strafrechtelijk of tuchtrechtelijk onderzoek voeren. Na afloop van haar onderzoek kan de VAOC specifieke aanbevelingen formuleren (die bestemd zijn voor de betrokken rechtscolleges en parketten) alsook algemene aanbevelingen om positief bij te dragen tot een verantwoordelijke, moderne, en onafhankelijke justitie. Tijdens het bijzonder onderzoek zal er niet over het verloop van het onderzoek worden gecommuniceerd om in alle onafhankelijkheid te kunnen werken. Na afloop van het bijzonder onderzoek zal een verslag worden opgesteld.